พลังที่ซ่อนอยู่ของความรู้สึก

แม้จะเป็นแค่การเข้าใจผิด แต่ก็สร้างรอยแผลให้กับวันธรรมดา ๆ ของเด็ก ม. 1 คนหนึ่ง

ระหว่างที่กำลังเดินผ่านไปนั้น นักเรียนคนหนึ่งได้ยินคนอื่นพูดถึงตัวเองแล้วคิดว่ากำลังถูกว่าร้าย ส่งผลให้รู้สึกเจ็บปวด เกิดความคับแค้นใจ สร้างความขัดแย้ง และเช่นเดียวกับปัญหาส่วนใหญ่ที่เกิดในชั้นเรียนคือ ไม่ได้รับการแก้ไข

ปกติแล้ว นักเรียนคนนี้ก็คงกล้ำกลืนความเจ็บปวดนี้ไปตลอดวัน อดทนอยู่เงียบ ๆ ทั้งที่ความรู้สึกกำลังเกาะกินและถาโถมขึ้น ซึ่งสุดท้ายแล้ว นักเรียนคนนี้อาจลดการมีส่วนร่วมในชั้นเรียน ปิดกั้นตัวเองจากครูผู้สอน และการเรียนถดถอย

แต่นี่ไม่ใช่ชั้นเรียนยุคเก่า นี่เป็นชั้นเรียนที่นำซอฟต์แวร์เข้ามาใช้เป็นช่องทางให้นักเรียนเช็คอินกับครูผู้สอนเพื่อบอกความรู้สึกของตัวเองได้ ด้วยเหตุนี้เอง เด็ก ม. 1 คนนี้จึงมีวิธีเปิดใจกับครูผู้สอนว่ากำลังรู้สึกเจ็บปวด และที่สำคัญไปกว่านั้นคือครูผู้สอนก็ได้รู้ว่ามีสาเหตุมาจากอะไร

ภายในสามนาที ความรู้สึกเหล่านั้นก็เป็นที่รับรู้ มีการขอโทษกันและกัน และปัญหาก็ได้รับการแก้ไข นักเรียนต่างก็ได้ฝึกบริหารความรู้สึกและความสัมพันธ์ของตัวเองด้วยความรู้ความเข้าใจ ซึ่งทั้งหมดนี้เกิดขึ้นได้เพราะครูผู้สอนถามไถ่ว่า “เป็นยังไงบ้าง”

ความฉลาดทางอารมณ์คือความสามารถในการรับรู้ เข้าใจ และบริหารความรู้สึกของตนเองไปพร้อม ๆ กับเข้าใจและนึกถึงหัวอกของผู้อื่น ผู้ที่มีความฉลาดทางอารมณ์สูงมักพร้อมที่จะรับมือกับอุปสรรคที่พบเจอ ไม่ว่าจะในชีวิตส่วนตัวหรือในอาชีพการงาน

เพราะความฉลาดทางอารมณ์คือปัจจัยสำคัญของความสำเร็จ จึงอาจเข้าใจผิดได้ง่าย ๆ ว่ามีคนมากมายที่สามารถบ่งชี้อารมณ์ของตัวเองได้เสมอ แต่หลักฐานที่พบชี้ให้เห็นว่ามีคนแค่ประมาณ 36% เท่านั้นที่ทําได้ ⁴

ทำไมถึงเป็นเช่นนี้ ครูผู้สอนและนักจิตวิทยาหลายคนเชื่อว่าปัญหาอยู่ที่จังหวะเวลา โดยหากได้รับการปลูกฝังเร็ว ก็จะยิ่งมีแนวโน้มสูงขึ้นที่จะพัฒนาความฉลาดทางอารมณ์ ข้อมูลเชิงลึกนี้ส่งผลให้ระบบโรงเรียนจำนวนมากหันมาเน้นพัฒนาหลักสูตรการเรียนรู้ทางอารมณ์และสังคม (Social-Emotional Learning หรือ SEL) กันมากขึ้น

“SEL เป็นกระบวนการที่เยาวชนและผู้ใหญ่ทุกคนเรียนรู้และใช้ความรู้ ทักษะ และเจตคติเพื่อพัฒนาอัตลักษณ์ที่ดี จัดการอารมณ์ได้ รวมทั้งบรรลุเป้าหมายส่วนตัวและเป้าหมายร่วม รู้สึกและแสดงความเห็นอกเห็นใจผู้อื่น สานและรักษาความสัมพันธ์ที่เกื้อกูล ตลอดจนตัดสินใจอย่างมีความรับผิดชอบและห่วงใยผู้อื่น” ⁵
– Casel.org

เมื่อหลักสูตร SEL เป็นที่ต้องการมากขึ้น ความต้องการใช้เครื่องมือที่ช่วยให้ครูผู้สอนและนักเรียนปรับใช้ SEL ได้ก็เพิ่มขึ้นเช่นกัน

จะเกิดอะไรขึ้นถ้าสีผิวของคุณเปลี่ยนไปตามอารมณ์ คุณเปล่งประกายเป็นสีเขียวหลังจากที่สอบได้คะแนนเต็ม แต่พอรู้สึกว่ามีหลาย ๆ อย่างถาโถมเข้าใส่ ตัวคุณก็เปลี่ยนเป็นสีส้ม และพอคุณกลัว ตัวก็เปลี่ยนเป็นสีชมพู ถ้าอย่างนั้นแล้วจะทำให้คุณเข้าใจอารมณ์มากขึ้นไหมนะ

ขอแนะนำ Feelings Monster ตัวละครขนฟูในแอปเพื่อการศึกษาที่ชื่อว่า Microsoft Reflect ตัวละครนี้รับหน้าที่เป็นเครื่องมือเช็คอินเพื่อสื่อสารกันระหว่างครูผู้สอนกับนักเรียน โดยแอปนี้สามารถช่วยนักเรียนฝึกเพิ่มความฉลาดทางอารมณ์ได้

แอป Reflect ใช้สี ภาษากาย อิโมจิ และคําจํากัดความ เพื่อมอบจุดเชื่อมต่อสำหรับระบุรูปแบบทางอารมณ์ของบุคคล แอปนี้มีอารมณ์ต่าง ๆ ให้เลือกอย่างละเอียด ซึ่งจะช่วยให้นักเรียนเริ่มมีคลังศัพท์เกี่ยวกับอารมณ์ที่ครอบคลุมมากขึ้น คุ้นชินกับการระบุอารมณ์ที่ไม่พึงประสงค์มากขึ้น และพัฒนาชุดทักษะในการบรรเทาอารมณ์เหล่านั้น เรียนรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับการออกแบบ Feelings Monster

Feelings Monster ช่วยให้ครูผู้สอนเห็นภาพรวมแบบเรียลไทม์ว่าจริง ๆ แล้วนักเรียนรู้สึกอย่างไรเทียบกับลักษณะที่นักเรียนแสดงออก

โลกของเราจะเป็นอย่างไรถ้าขับเคลื่อนโดยผู้คนที่โตมากับการพัฒนาความฉลาดทางอารมณ์ สังคมจะเป็นอย่างไรหากเปอร์เซ็นต์ของคนที่บ่งชี้อารมณ์ของตัวเองได้มีอัตราเพิ่มขึ้นจาก 36% เป็น 50% หรือกระทั่ง 100%

เราจะทำอย่างไรเพื่อรับมือกับอุปสรรคที่สาหัสรุนแรงที่สุดอย่างวิกฤตการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การกราดยิงในโรงเรียน และสุขภาพจิต

แม้ตอนนี้จะยังไม่มีคําตอบ แต่เราก็สามารถเริ่มจินตนาการถึงสิ่งที่อาจเกิดขึ้นได้ จะเป็นอย่างไรเมื่อกลุ่มคนเจเนอเรชันหนึ่งผ่านการฝึกตั้งแต่ยังเล็กโดยเน้นสอนทักษะทางสังคมและความรู้สึก เช่น การตระหนักรู้ในตนเอง การประเมินตนเอง และความเห็นอกเห็นใจผู้อื่น คงเป็นอนาคตที่ความรู้สึกมีความสำคัญอย่างยิ่งอย่างแน่นอน

ครู ผู้สอน หรือผู้ปกครองสามารถเรียนรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับ Microsoft Reflect และ Feelings Monster ได้